Achégadevos a Amar e outros verbos

    Con moita mágoa temos que dicirvos que este será o derradeiro post que publiquemos sobre a autora Ana Mª Fernández, polo que o dedicaremos a unha visión máis práctica do seu poemario principal, Amar e outros verbos, xa que, ao fin e ao cabo, a labor que desempeñaremos como docentes nun futuro é achegar a lectura aos nenos/as da nosa aula de Educación Infantil. Seguides interesados? Pois continuade a ler!

    Para fomentar a lectura e o gusto pola mesma entre o noso alumnado deberemos propoñer secuencias didácticas creativas, motivadoras, isto é, que capten a súa atención. Facendo un recordatorio por entradas anteriores saberedes que este poemario permite achegar os versos ao público xuvenil, e a pesares de ter un léxico complexo de comprender, nós tentaremos levalo a unha aula dos últimos cursos do segundo ciclo (4-5 anos).

    Deixade voar a vosa imaxinación, tal e como o farían estes nenos/as. Esperamos que vos guste!

 O tema principal que abordaremos é o relacionado coas emocións, xa que consideramos que nesta primeira etapa da vida é moi importante que os nenos e nenas as recoñezan e lles saiban dar nome, así como o motivo/s que as causan. Outras temáticas que trataremos son diversos aspectos da vida cotiá como o camiñar, escribir, medrar, etc.

    Os obxectivos que pretendemos desenvolver con esta secuencia didáctica son os seguintes:

•  Achegar a literatura e, en concreto, a poesía aos nenos/as.

•  Fomentar a lingua oral.

•  Recoñecer os sentimentos e os estados de ánimo propios e alleos.

•  Fomentar o uso das novas tecnoloxías dun xeito responsable.

•  Fomentar o gusto pola lectura e a escritura.

•  Mellorar a motricidade.

    Para dar comezo as actividades, leriámoslles os poemas da obra sobre sentimentos contrapostos (rir, enfadarse, chorar...) e tamén os que tratan temas cotiás como envellecer,medrar, escribir e andar. As propostas que elaboramos son as seguintes: 

• Como nos sentimos hoxe?: Para esta actividade ensinarémoslles aos nenos/as varios flashcards con debuxos que representan diferentes emocións. Posteriormente, pedirémoslles aos nenos/as que elixan aquela tarxeta coa que se sintan identificados e que nos expliquen o por que.

Nenos e nenas con diferentes características (diversidade)

Flashcards de sentimentos elaborados por nós

•  Relacionamos as emocións: Poñerémoslles un vídeo de curta duración con imaxes de varias caras que amosan estados de ánimo, así como o nome deles en dúas linguas, inglés e en castelán.

  Despois disto presentarémoslles unhas imaxes de distintas situacións (nenos/as xogando no parque, xogando sos, nenos/as con feridas, unha praia, un colexio…) e a continuación indicarannos como se sentirían ante esas situacións. O que pretendemos e que recoñezan as distintas emocións e as relacionen cunhas situacións determinadas.

•  Dramatizamos: Empregaremos diversos monicreques elaborados por nós para interpretar determinadas frases sobre diferentes estados de ánimo. Despois pedirémoslles aos nenos/as que imiten eses sentimentos cos xestos que eles consideren oportunos. Todo isto acompañarémolo de música suxerinte que axudarán a identificar esas emocións.

Teatrillo con monicreques elaborados por nós

•  Todo medra? Para tratar o tema da vida e o crecemento dos seres vivos faremos un experimento entregándolles un ser inerte coma unha pedra e un ser vivo como unha semente, xa que os nenos/as poden pensar que a semente tampouco medra, porque non todos saberán a orixe das cousas diarias. Para saber cal medrará plantaremos ambas en vasos de plástico cubertos de algodón para que os poidan observar. Con isto fomentaremos a responsabilidade dos nenos/as, xa que deberán regalos todos os días ata que se decaten de que será a semente a que xermine e vaia medrando.

Semente xerminada

•  Facémonos maiores: Abordaremos o tema do crecemento cos propios nenos/as pedíndolles que traian fotos de cando eran bebés e comentar se pensan que agora son iguais. Podemos repetir o mesmo con fotos dos seus pais/nais e dos seus avós/as, semellando unha árbore xenealóxica da infancia.

Foto semellante ás que traerán os nenos/as

•  Enviemos as nosas mensaxes: Lerémoslles aos nenos/as o poema do verbo "Escribir", o cal comeza cuns versos moi suxerintes:

Elaborando o buzón

Os poetas escriben

con lapis namorado,

con tinta de laranxa, [...]

Os poetas escriben

porque soñan[...] (p.30)

 

Compoñendo o buzón

    Despois de motivar nos nenos/as o gusto pola lectura e pola escritura tentaremos que sexan poetas ou escritores por un día. Para isto realizaremos uns sobres que os nenos/as empregarán para introducir os seus escritos. Ademais, elaboraremos uns buzóns por cada neno e nena que temos na aula, nos cales irán depositando as súas cartas a aqueles compañeiros/as que eles queiran.

 

Elaborando os sobres

   Como son nenos de 4-5 anos, a súa lectura e escritura non son precisas,   polo que lles axudaremos a ler as cartas e a escribilas transcribíndoas por debaixo das súas frases.

  Con todo isto pretendemos que o alumnado coñeza a funcionalidade da lectura e da escritura e disfruten empregándoas.

Introducindo as cartas

•  Os versos motores: Para a elaboración desta actividade empregaremos varios poemas coma por exemplo o que trata sobre o verbo "Andar" e pedirémoslle aos nenos/as que se movan por toda a clase mentres llo imos recitando. Uns versos deste poema que nos permitirían levar a cabo esta proposta son os seguintes:

"Podemos andar con pés enormes

de xigante, que se cravan na terra,

con pés pequenos

de teixugo ou de esquío,

con pés nerviosos[...],

con pés pesados,

de chumbo ou de penedo[...]" (p.13)

   Malia que nun primeiro momento esta obra parecíanos complexa para tratar en Educación Infantil, pero, despois de analizala polo miúdo este mes, decatámonos de que pode dar xogo para tratar temas interesantes e necesarios nesta etapa tales como: o ciclo da vida, os diferentes sentimentos e emocións, a funcionalidade da lectoescritura...

   En xeral, con esta secuencia didáctica pretendemos que os nenos/as valoren a poesía e se divirtan con ela, con propostas creativas, atractivas e motivantes.

    Futuros mestr@s animádevos a empregar os libros de Ana Mª Fernández nas vosas aulas e a poñer en prácticas as actividades que vos propuxemos neste post. Aos nenos e nenas encantaranlles!

WEBGRAFÍA:

http://www.imagui.com/a/parque-con-ninos-en-dibujos-i4eaxEkAx

http://www.carolinallinas.com/2012/05/frijoles-en-bolitas-de-algodon.html

http://fotoslindas.net/fotos-lindas-de-bebes-recien-nacidos/

Entrada realizada por:

Lorena Fernández Rodríguez

Natalia Sangil Regueiro

Lara Mª Silva García

Ana Varela Darriba

Ángeles Vázquez Coira

O misterio dos fillos de Lúa en Educación Infantil

Temas como a desigualdade de xénero, as enfermidades en nenos/as ou persoas adultas  e o abandono dos animais, están á orde do día nas nosas vidas. Moitas veces na escola e na casa, tapamos a realidade e só mostramos o lado positivo da vida, como a amizade e a colaboración entre todos. A partir da historia O misterio dos fillos de Lúa, directa ou indirectamente, transmítense estes valores, polo que nós decidimos levar esta obra ás aulas de infantil (aínda que por parte da editorial está dirixido á idade de 9 anos) e elaborar unhas as actividades centradas neses temas. Por unha banda, elaboraremos unhas preguntas antes e durante a lectura para sementar a intriga e a curiosidade e fomentar a creatividade e a atención dos nenos/as. Posteriormente, faremos unhas actividades para achegarlles eses valores tan presentes na sociedade e que cremos que é fundamental facelo dende idades temperás. Traballaremos temas duros, pero tamén o positivo da vida como a amizade e a relación cos demais. 

Con estas actividades, ademais de valores, imos traballar os seguintes obxectivos: coñecer o propio corpo e o dos demais nas súas posibilidades de acción e aprender a respectar as diferenzas; observar e explorar o seu contorno familiar, natural e social; adquirir progresivamente autonomía nas súas actividades habituais; desenvolver as súas capacidades afectivas; relacionarse cos demais e adquirir progresivamente pautas elementais de convivencia e de relación social, así como exercitarse na resolución pacífica de conflitos; desenvolver habilidades comunicativas en diferentes linguaxes e formas de expresión; sentir o xesto, o movemento e o ritmo como recursos para a expresión e a comunicación.

A secuencia de actividades que elaboramos parte de:

Antes da lectura

- Reflexionamos sobre o título. Que pode significar?, por que se chama así?, quen será Lúa?, etc.

- Unha ollada rápida ás ilustracións permitirá imaxinarmos a historia que se agocha detrás delas. 

Durante a lectura

- Fomentaremos a intriga durante toda a acción facendo preguntas como, que pasará agora?, que pensades que ocorreu antes?, como rematará a historia?

Despois da lectura

- Faremos preguntas como: gustouvos o final?, inventariades outro? Cal?

- Para traballar os diferentes valores presentes na obra, levaranse a cabo as seguintes actividades: 

A enfermidade

- Montar o recuncho do hospital, no que poidan desempeñar os diferentes roles (paciente-médico/a-enfermeiro/a) e concienciarse das funcións que ten cada un e de que hai nenos/as que sofren enfermidades máis graves ca un simple catarro.

A igualdade

- Para fomentar a igualdade de xénero nos diferentes oficios, montaremos un taller de cociña, no que faremos todo o proceso de elaboración da masa do pan e, posteriormente, a elaboración do noso nome con esa masa. Meterémolo ao forno e ,finalmente, comerémolo. Esta actividade, ademais de traballar a igualdade tamén nos permite traballar a motricidade fina.

(imaxes realizadas por nós)

- Montaremos un taller de bricolaxe, onde elaboraremos un taboleiro de cortiza  para a aula coa axuda da mestra. Para iso, empregaremos un taboleiro de cortiza, madeira para facerlles os marcos e cola para pegar dita madeira. Unha vez rematado, colgarase na parede e colocarán alí diferentes palabras que denoten igualdade. 

- Para fomentar a igualdade racial elaboraremos nun papel de estraza a nosa árbore xenealóxica. Para iso, empregaremos feltro de diferentes cores na realización das imaxes de cada familiar, así aqueles parentes que sexan doutra cor quedarán perfectamente representados. Para rematalo, escribiremos debaixo o nome de cada un.

(imaxe realizada por nós)

A amizade

- Na aula de psicomotricidade, colocaremos no chan unha serie de aros formando un círculo e todos os nenos xirarán ao redor dos aros ao son dun pandeiro. Cando a mestra pare de tocar, os nenos deben introducirse nos aros por grupos, de forma que en cada aro meteranse tantos nenos como collan dentro. Repetiremos isto ata que os tódolos nenos sexan capaces de meterse nun ou dous aros. Con esta actividade fomentaremos o traballo en equipo, a colaboración, a non discriminación e o compañeirismo, xa que os nenos non estarán pendentes unicamente deles, senón que tamén terán que axudar aos demais. 

(imaxe sacada de internet)

- Sentarémonos todos/as en círculo e iremos transmitir unha mensaxe un a unha ata que todos a reciban. Comezará un/unha pasándolle a súa mensaxe á persoa que temos ao lado, este pasará ao que teña ao lado e así sucesivamente. As mensaxes serán bicos, abrazos, caricias… fomentaremos deste xeito o contacto físico entre todos, as mostras de cariño cara os demais e tamén o feito de ter que pasarlle a mensaxe á persoa que teñamos ao lado que, ao mellor, non é aquela coa que máis afinidade temos. 

O respecto polos animais

- Para fomentar a colaboración coas familias enviaremos unha notificación pedindo a autorización e a participación (poden vir os pais/nais) nunha excursión a unha granxa-escola, para a observación dos diferentes animais e os seus coidados, tan importantes no día a día. 

- Traeremos unha mascota á aula (tartaruga/peixes/hámster …), a cal terán que coidar todos os días (darlle de comer, de beber, limpar o seu hábitat …). Cada fin de semana levaraa un neno/a para a casa, onde a seguirá coidando.

Como conclusión, pensamos que a obra de Fina Casalderrey é un bo recurso nas aulas de educación infantil, xa que con ela se poden traballar valores moi positivos que contribuirán a formar mellores persoas, que saiban comportarse adecuadamente na sociedade e tratar a todos por igual, independentemente da nosa raza, sexo, cultura, diferenzas, etc. Consideramos que son temas básicos que se deberían fomentar en todas as aulas e, sobre todo, en todos os fogares; xa que non hai que agocharlles aos nenos/as a vida mesma, senón que hai que saber educalos en valores para que sexan capaces de se desenvolver en calquera situación da sociedade. 

A obra O misterio dos fillos de Lúa pode ser moito máis ca un conto. Nós con estas actividades pretendemos sacarlle máis partido a esta historia, e esperamos que as tarefas resulten motivadoras e atractivas para o alumnado, creando así un bo clima de traballo na aula, no que se goce xogando ao mesmo tempo que se aprende. 

AUTORAS:

Saínza Paz Caamaño
Susana Pereiro López
Jéssica Silva Rodríguez
Marta Sobrado Díaz
Verónica Tuñas Gómez

Secuencia didáctica dedicada a Beatrix Potter:

Nesta ocasión decidimos achegar ós máis pequenos a Beatrix Potter a través dunha secuencia didáctica relacionada cos seus contos, que serán o punto de partida da mesma. Para isto, proporemos diversas actividades dentro dunha mesma liña temática, a natureza, a maioría delas, enfocadas á vivencia por parte dos nenos/as de diferentes experiencias co medio. Partimos deste aspecto porque nos parece moi lúdico e interesante para traballar co alumnado de Educación Infantil e tamén porque é un elemento permanente en cada historia. Anímate e participa!

Os obxectivos que se desenvolverán coa realización destas actividades son variados; aínda que o principal é coñecer a natureza e o contorno que nos rodea e na medida que sexa posible interaccionar con el.

O primeiro día leremos o conto do coello Perico e falaremos sobre el para que despois nos dea pé a facer as seguintes actividades.

A primeira delas será plantar un horto no xardín do colexio, onde todos os nenos e nenas participarán para sementar e recoller cenorias, tomates e cogombros. O fin disto é observar os cambios naturais e coñecer de onde proveñen algúns alimentos.

Nos seguintes días acolleremos un novo compañeiro de aula, un coello, ó que lle chamaremos Perico. Co desexo de que o noso alumnado adquira responsabilidade sobre o animal e os seus coidados, pero tamén observe os seus comportamentos.

Para aprender un pouco máis sobre como coidar este animal poñeremos o filme “Miss Potter”, baseado na vida de Beatrix Potter.

Faremos unha excursión ó río onde iremos de pesca como algún dos personaxes dos contos que se van contando na clase. Neste caso a finalidade é que, ademais do medio terrestre, coñezan outros hábitats.

Para facer unha paréntese nestes aprendizaxes ,pero sen deixalo de lado, dedicaremos un día a aprender as cancións que aparecen no conto e outro día a unha clase de relaxación ó ritmo da música da banda sonora da película antes mencionada.

O noso seguinte propósito será facer unha empanada despois de escoitar o conto “a empanada e o molde”. A intención é practicar a motricidade fina moldeando un elemento diferente á plastilina, ademais de facer unha actividade de cociña.

Ó acabar de ler os contos, faremos unha votación para saber cal foi o que máis nos gustou, e así facer a representación teatral deste. O propósito é sentir o goce coas actividades dramáticas e representación.

O día que recollamos as cenorias do horto faremos un pastel con este vexetal, porque somos moi lambóns e lambonas!

Para rematar a nosa secuencia didáctica, faremos unha visita a unha granxa na que o propósito é que veña unha pai e unha nai por alumno/a. Alí poderemos observas diversos animais uns mencionados e outros non nas historias de Beatrix Potter. A meta é afianzar a relación familia – escola, e pasar un anaco moi divertido!

Durante a realización de todas estas actividades, á hora da merenda teremos as semanas das froitas e dos vexetais. Nesta última, colleremos produtos da nosa horta ecolóxica e o obxectivo desta actividade é adquirir hábitos saudables e unha alimentación equilibrada.

As  nosas perspectivas de éxito en canto á nosa proposta son altas, debido a que son actividades moi dinámicas e de variado contido. Isto favorece a interacción entre os nenos/ as e que o aburrimento non teña lugar na nosa aula. Ademais, valorase moito o traballo que imos realizando día a día, pois todo o que facemos ten un resultado moi gratificante para os nenos/as.

Con isto esperamos que os cativos que teñan a oportunidade de vivir estas experiencias descubran o marabilloso mundo rural! 


Imaxes sacadas de google.

Autores:

Luis Herrero Losada

Fátima Iglesias Núñez

Begoña López Ansemil

Tamara Mato Mella